หลังจากคราวก่อนพูดเรื่อง Mediator ไปแล้ว คราวนี้ก็จะพูดเรื่อง Observer บ้าง 😀

Observer คือ pattern หนึ่งของการเขียนโปรแกรมเชิงวัตถุ โดยให้วัตถุหนึ่งมีความสามารถในการรับรู้การเปลี่ยนแปลงข้อมูลในตัวแปรของวัตถุอีกตัวหนึ่งได้ แล้วจึงปรับเปลี่ยนการทำงานตามการเปลี่ยนค่านั้น

observer
จากตัวอย่างนี้ มีคลาส UserInterface ซึ่งทำหน้าที่รับ input จาก user ส่งไปให้คลาส XValue เพื่อคำนวณ(อะไรสักอย่าง) แล้วคลาส UserInterface ก็จะวาดกราฟจากผลลัพธ์ที่คำนวณได้

จาก diagram จะเห็นว่าคลาส XValue มีการ extends คลาส Observable มา ซึ่งเป็นคลาสที่มีมาให้ในจาวาแล้ว ส่วนคลาส UserInterface ก็ implements คลาส Observer ที่มีมาให้ในจาวาเช่นกัน

เมื่อ UserInterface ทำการส่งค่า input ไปให้ XValue ค่านั้นก็จะถูกนำไปคำนวณให้ได้คำตอบออกมา แล้วทำการเปลี่ยนค่า attribute ในคลาสตัวเองให้เป็นคำตอบใหม่ที่คำนวณได้ ตอนนี้เองที่ observer จะเข้ามามีบทบาท คือหลังจากที่ XValue ทำการเปลี่ยนค่า attribute แล้วก็จะต้องเรียกใช้ method ชื่อ notifyObservers() ที่ได้จากการ extends เพื่อเตือน Observer ทุกตัวว่ามีการเปลี่ยนแปลงค่าเกิดขึ้นแล้ว (รีบเข้ามาดูเร็วๆ) นั่นหมายความว่า Observer มีได้มากกว่าหนึ่งตัว (แต่ในตัวอย่างมีแค่ตัวเดียว)

หลังจากพวก Observer รับรู้แล้วว่ามีการเปลี่ยนแปลงค่า มันก็จะเรียกใช้ method ชื่อ update(Observable o, Object arg) โดยอัตโนมัติ ทีนี้ก็อยู่ที่เราแล้วว่าจะให้มันทำอะไรในนี้

ตัวอย่างอาจจะไม่ดีเท่าไหร่ เพราะมี observer แค่ตัวเดียว ซึ่งถ้าเป็นแบบนี้ก็ใช้วิธีเรียก method get/set เอาก็ได้ แต่ถามว่าถ้ามี object ที่การทำงานขึ้นกับค่า x ใน XValue สักยี่สิบตัวล่ะ จะเรียก get/set ยี่สิบรอบมั้ย… ก็คงจะไม่ นี่แหละที่ Observer pattern จะเข้ามามีบทบาท 8)

ข้อมูลเพิ่มเติม: http://en.wikipedia.org/wiki/Observer_pattern

Advertisements